علاوه بر مديريت هاي ياد شده 13 امور وجود دارند که مستقيماً زير نظر مدير عامل مشغول فعاليت هستند. اين امور عبارتند از: روابط عمومي، امور حقوقي، امور بازرسي و پاسخگويي به شکايات، حسابرسي داخلي، امور بين الملل، حراست، امور مجامع، امور اجرايي هيئت بدوي رسيدگي به تخلفات، بازرسي فني، امور ايمني، بهداشت و محيط زيست (HSE)،فن آوري اطلاعات و ارتباطات، و امور تخصصي بازرگاني.
از هفت مديريت ياد شده، مديريت گاز رساني شامل 30 شرکت گاز استاني است که در گستره جغرافيايي ايران به فعاليت هايي چون گاز رساني به شهرها و روستاها، گاز رساني به نيروگاهها و صتايع کشور و گاز رساني به مراکز تجاري مشغول است.
همچنين شرکت ملي گاز ايران مرکب از 6 شرکت فرعي است که هر يک در حوزه هاي مختلف پالايش و نم زدايي، انتقال گاز، مهندسي و توسعه گاز، بازرگاني با مديريت هايي مستقل مشغول فعاليت هستند. اين شرکت ها عبارتند از:
شرکت مهندسي و توسعه گاز ايران
شرکتهاي پالايش گاز ايران
شرکت انتقال گاز ايران
شرکت ذخيره سازي گاز طبيعي ايران
شرکت بازرگاني ايران
شرکت خدمات غير صنعتي گاز ايران
شرکت مهندسي و توسعه گاز ايران يکي از شرکتهاي تابعه شرکت ملي گاز ايران است. شرکت مهندسي و توسعه گاز بر اساس نظام اجرائي طرحهاي صنعت نفت مسئول اجراي طرحهاي کلان شرکت ملي گاز ايران مي باشد که از لحاظ حجم پروژه هاي در دست اقدام، بزرگترين شرکت در مجموعه شرکت ملي گاز بوده و 70% اعتبارات توسط اين شرکت سرمايه گذاري مي گردد. اين شرکت متولي انجام 12 طرح عمده شامل طراحي و ساخت خطوط انتقال گاز، ايتگاههاي تقويت فشار گاز، توسعه پالايشگاهها و تاسيسات زير بنائي به شرح زير مي باشد که ارزش طرحهاي در دست اقدام بيش از 200000 ميليارد ريال و کل اعتبار مصوب شرکت در سال 88 بيش از 40000 ميليلرد ريال بوده است.
اين شرکت اساس نظام اجرائي طرحهاي صنعت نفت پايه گذاري گرديده است و طبق ماده 5 اساسنامه شرکت در زمينه هاي ذيل مجاز به انجام فعاليت مي باشد:
انجام مطالعات اقتصادي و توجيهي طرحهايي که به شرکت محول مي شود.
انجام امور مهندسي بنيادي و تفصيلي و اجراي کليه طرحهاي محوله.
طراحي، نظارت و اجراي کليه عمليات مهندسي و ساختمان از جمله: احداث و توسعه سيستم هاي توليد و جمع آوري و انتقال نفت و گاز، تاسيسات سرچاهي، پالايشگاهها و تاسيسات نم زدائي، ذخيره سازي گاز طبيعي، خطوط انتقال، تغذيه و توزيع گاز، ايستگاه هاي تقويت و تقليل فشار گاز و C.N.G ، سيستم مخابرات، تلمبه خانه ها، کارهاي ساختماني و زير بنائي و انواع سازه هاي دريايي و تاسيسات مربوطه در داخل و خارج از کشور.
انجام کليه عمليات تدارکاتي و تامين خريد کالاهاي مورد نياز از داخل و خارج از کشور.
انجام هرگونه فعاليت علمي، فني، مالي، بازرگاني و خدماتي که براي توسعه عمليات شرکت لازم مي باشد.
شرکتهاي پالايش گاز ايران از ميان 5 شرکت فرعي تشکيل شده در شرکت ملي گاز ايران، شرکت پالايش گاز در حال حاضر از هفت شرکت پالايشي مستقل تشکيل شده که مديريت و بهره برداري گاز طبيعي را بر عهده دارد و پيش بيني مي شود که با اجرا طرحهاي توسعه اي پالايشي در پايان سال 1404 مجموع ظرفيت پالايش شرکت ملي گاز ايران به بيش از 1200 ميليون متر مکعب در روز بالغ گردد شرکت هاي پالايشي که در حال حاضر تحت مديريت اين شرکت فعاليت دارند عبارتند از:
پالايشگاه گاز بيد بلند، اين پالايشگاه با ظرفيت 2/27 ميليون متر مکعب اسمي در روز، در حال حاضر 3/18 ميليون متر مکعب گاز مورد نياز کشور را توليد مي کند.
پالايشگاه گاز بيد بلند 2، اين پالايشگاه با ظرفيت اسمي 57 ميليون متر مکعب در روز در سال 1391 به بهره برداري مي رسد.
پالايشگاه گاز پارسيان، اين پالايشگاه با ظرفيت 83 ميليون متر مکعب اسمي در روز، در حال حاضر 2/18 ميليون متر مکعب گاز مورد نياز کشور را توليد مي کند.
پالايشگاه گاز ايلام، فاز دوم اين پالايشگاه (ميمک) به ظرفيت 3،4 ميليون متر مکعب در روز، در دست ساخت قرار دارد.
پالايشگاه گاز فجرجم، اين پالايشگاه در حال حاضر با توليد 102 ميليون متر مکعب گاز در روز، بخشي از گاز مورد نياز کشور را تأمين مي کند.
پالايشگاه گاز سر خون و قشم، گاز خروجي از اين پالايشگاه بالغ بر 5/15 ميليون متر مکعب در روز مي باشد.
پالايشگاه گاز شهيد هاشمي نژاد، اين پالايشگاه در حال حاضر روزانه با توليد 2/47 ميليون متر مکعب، بخشي از گاز کشور را تأمين مي کند.
مجتمع پالايشگاه گاز پارس جنوبي، اين
شرکت انتقال گاز ايران، نيز يکي از شرکتهاي فرعي شرکت ملي گاز ايران است که از ابتداي تأسيس شرکت ملي گاز ايران در سال 1344 تحت مديريت شرکت پالايش و انتقال گاز فعاليت داشت. در سال 84 مديريت انتقال از نظر ساختاري از بخش پالايش تفکيک و در پايان سال 85 نيز به شرکت انتقال گاز تبديل گرديد. مهمترين وظيفه اين شرکت دريافت گاز طبيعي، اتان، گاز مايع و مايعات گازي از منابع توليدي داخلي و خارجي و انتقال به مبادي مصرف داخلي و پايانه هاي صادراتي است.
شرکت انتقال گاز ايران از 5 حوزه مديريتي و 10 منطقه عملياتي تشکيل شده است. که در مجموع عمليات استحفاظي بالغ بر 27 هزار کيلومتر از خطوط گاز کشور را بر عهده دارد. توضيح اينکه، اين حجم از خطوط احداث شده گاز از منابع استحصال تا پالايش و تا انتقال به منابع مصرف، به منزله شريان هاي اصلي انتقال گاز در سراسر کشور محسوب مي شوند. بديهي است که پيچيدگي و بزرگي کار تنها با ذکر ارقام و آمار دريافت نمي شود، اما تا همين اندازه اشاره شود که اطمينان از انتقال بيش از 600 ميليون متر مکعب گاز از منابع استحصال تا منابع مصرف تا پايانه هاي صادراتي، جز در پرتو مسئوليت پذيري بيش از 7000 نيروي تلاشگر با مديريت کردن به روي 60 تأسيسات تقويت فشار قوي، و وجود 200 دستگاه کمپرسور و اداره يک شبکه مدرن مخابراتي و تله متري، امکان پذير نبود.
شرکت ذخيره سازي گاز ايرانيکي ديگر از شرکت هاي مهمي است که در بهمن 1386 تأسيس شد. از آنجا که هر کشور بايد به طور متوسط معادل 7/13 درصد از ميزان مصرف خود را ذخيره کند، بنابراين اگر مصرف سالانه گاز در ايران حدود 107 ميليارد متر مکعب در نظر گرفته شود، بايد سالانه 14 ميليارد متر مکعب گاز در کشور ذخيره گردد. پيرو همين واقعيت بود که شرکت ذخيره سازي با هدف ساماندهي، گسترش و تسريع فعاليت هاي ذخيره سازي گاز طبيعي در کشور تأسيس گرديد و ادامه پروژه ها و همچنين تعريف اجراي پروژه هاي جديد را عهده دار شد و حرکت شتابنده اي براي بررسي و مطالعه در نقاط مختلف کشور به منظور مشخص کردن پتانسيل هاي ذخيره سازي گاز طبيعي آغاز و 217 مخزن را طي يکسال مورد بررسي و مطالعه قرار داد. هم اکنون نيز اين شرکت در حال اجراي پروژه هاي زيادي از جمله سراجه، شورجه، يورتشا، نصرآباد، قزل تپه، مختار و... مي باشد.
شرکت بازرگاني گاز ايرانيکي ديگر از شرکتهاي فرعي شرکت ملي گاز ايران است که در تاريخ 1/11/86 در راستاي اهداف و سياست هاي کلان صنايع مرتبط با انرژي به ويژه صنايع نفت و گاز و پتروشيمي در زمينه اجراي پروژه هاي مهم و حياتي به منظور استخراج، توليد، پالايش، انتقال، توزيع انرژي و فرآورده هاي آن در بخش هاي مختلف مصرف اعم از بخش خانگي، صنايع، نيروگاه ها و صادرات و همچنين جايگزيني انرژي هاي پاک و ارزان با ساير حامل هاي انرژي جهت انجام فعاليت هاي مشروحه ذيل تشکيل شده است:
فعاليت هاي بازرگاني شامل بازاريابي، خريد، فروش، واردات، صادرات، حق العمل کاري کالا و تجهيزات و همچنين مشتقات هيدروکربوري اعم از گاز طبيعي (Natural Gas)، گاز مايع (Liquid Petroleum Gas)، گاز طبيعي مايع (Liquefied Natural Gas)، مايعات و ميعانات گازي (Condensate)، گوگرد و ساير محصولات پالايشگاهي.
انجام فعاليت هاي خدمات کالائي شامل انبارداري، تشريفات گمرکي و ساير فعاليت هاي مرتبط.
ارائه خدمات فني، تخصصي، بازرسي فني کالا، به روز رساني و طبقه بندي کالا، تهيه بانک منابع تأمين کالا و ساير خدمات مرتبط.
شرکت خدمات غير صنعتي گاز ايران در جوار پالايشگاه فجر جم و پارسيان و پالايشگاههاي عظيم عسلويه که در حال احداث و بهره برداري مي باشند، در راستاي خدمات رساني به شهرکهاي مسکوني گاز واقع در شهرستان جم به منظور تهيه و تنظيم و اجراي برنامه هاي احداث، توسعه و اجراي عمليات سرويس و نگهداري و تعميرات (برق، مکانيک، تأسيسات، تهويه، سااختماني و فضاي سبز) منازل سازماني، اماکن عمومي و تأسيسات غير صنعتي همچنين کليه فعاليتهاي فرهنگي، ورزشي، آموزشي و رفاهي از جمله حمل و نقل (زميني و هوايي)، باشگاهها، رستورانها، راهبري اماکن فرهنگي ورزشي و مذهبي شرکتهاي تابعه شرکت ملي گاز ايران فعاليت مي کند.
